Bron: Friesch Dagblad 20 februari 2009

{nl}

Laatst hoorde ik dat het oplossen van helpmats een van de favoriete bezigheden van ex-topspeler Arthur Yusupov is. Dat gaat inderdaad, zolang je ze niet door elkaar haalt, prima samen met partijschaak. Met opgave 2998 had ik weer eens voor een helpmat gekozen.

Laatst hoorde ik dat het oplossen van helpmats een van de favoriete bezigheden van ex-topspeler Arthur Yusupov is. Dat gaat inderdaad, zolang je ze niet door elkaar haalt, prima samen met partijschaak. Met opgave 2998 had ik weer eens voor een helpmat gekozen.

{nl}

 

{nl}

{nl}

 

{nl}

(Helpmat in twee zetten van Uri Avner, 1e prijs Die Schwalbe 1981,

{nl}

B. Duplex, wit begint en gaat mat)

{nl}

A. 1.Pxf4+ Pd5+ 2.Kd3 Pxf4#.

{nl}

B. 1.Pxd7+ Pf6+ 2.Ke5 Pxd7#.

{nl}

Een meesterwerk. Veel stukken hebben in beide oplossingen een functie en bovendien zijn de effecten in beide oplossingen identiek, wat een van de belangrijkste kwaliteitseisen voor een helpmat is. Het begint beide keren met een aftrekschaak en tevens slagzet op het toekomstige matveld, het schaak wordt gepareerd door een paard tussen te spelen, dat paard wordt daarna door de koning ontpend waarna een paardmat volgt op het veld waar in de diagramstand het andere paard van dezelfde kleur stond.

{nl}

 

{nl}

Opgave 2999 was een vijfzet van Theodor Siers (1e prijs Breuer-50, Die Schwalbe 1953, verbetering).

{nl}

 

{nl}

{nl}

 

{nl}

Wit zal eerst het pat moeten opheffen. Als dat bijvoorbeeld door 1.La8? gebeurt, is er geen probleem als de zwarte koning op de onderste rij blijft, want dan maken de twee torens het af op g2 en h1 of h2 en g1. Maar 1.La8? is fout omdat zwart opnieuw pat in de stelling brengt door met de koning naar d3 te lopen. De oplossing is 1.Lh1!! Dan heeft wit voor het mat op de onderste rij alleen nog de velden h2 en g1 voor de torens. Na 1.-Kb1 komt 2.Th8! met de dreiging 3.Th2! gevolgd door 4.Tg5! De verklaring voor die rare sleutelzet komt na 2.-Kc2 3.Th2+ Kd3 4.Tg2! waarna zwart midden op het bord mat gaat: 4.-Ke4 5.Td2#. De terugtrekkende beweging van de loper (1.Lh1!!) samen met de afsluiting van de toren (4.Tg2!) is een bewerking van het Indische thema. De sleutelzet was misschien te raden omdat die veld h1 ontoegankelijk maakt en dus de torenzetten vastlegt.

{nl}

De Duitse auteur (1910-1991) is overigens vooral bekend door een boek uit 1948 over R